In mijn vorige blogberichtje schreef ik over het boek ‘Weg met de weegschaal’ van Meijke van Herwijnen. Ik noemde het een aanrader om te lezen na een vakantie waarin u alles hebt gegeten wat los en vast zit. Daar wil ik bij deze op terugkomen. Iets wat ik aanraad, moet ik zelf ook lezen natuurlijk. En dat heb ik dus deze week gedaan. Laat ik beginnen met iets positiefs: het is een prettig leesbaar boek en er worden veel herkenbare situaties beschreven.
Herkenbaar: roepende taartpunten
Na uw verjaardag zijn er vaak restjes taart en andere heerlijkheden over. U heeft tijdens de verjaardag wat teveel gegeten voor uw gevoel en de volgende dag wilt u beslist gezonder eten. Maar die overgebleven taartpunten hoort u roepen vanuit de koelkast: ‘EET MIJ!’. U weerstaat dat moment een kwartier, hooguit een uur. En dan komt het hongergevoel aanzetten en denkt u: ach, dat ene taartje kan er na gisteren ook wel weer bij. Tot slot eet u het toch op, eigenlijk zonder er van te genieten en u eindigt nog met een schuldgevoel ook. Tsja, dat gevoel is herkenbaar… inderdaad. Bedankt voor die uiteenzetting. Maar en nu?
Buikhonger en smaakhonger
Vervolgens legt de schrijfster uit dat er bij ieder mens sprake is van buikhonger en smaakhonger. Bij buikhonger moet je het meest voedzame eten, dat voor handen is.
Aan smaakhonger ( trek in lekkere dingen, maar geen honger) kun je wel voldoen, maar in geringe mate. Neem een hapje van dat taartje en geniet bewust, en na een aantal happen merk je dat je genoeg hebt. Stop dan ook met eten. En gooi die taart desnoods weg. Misschien zonde, maar nog meer zonde om aan een niet bestaande behoefte te voldoen, zegt Herwijnen.
Voedzame producten
En wat is voedzaam eten dan? Goed, met mijn gezonde verstand denk ik aan groente, fruit, volkorenproducten en weinig (verzadigde) vetten. Maar dat staat echter niet in het boek. Het voornaamste wat de schrijfster over voedzaam eten vertelt, is dat het zo min mogelijk bewerkt is. Bijvoorbeeld een pastasaus van tomaten, groenten en kruiden in plaats van uit een pakje met voorgedroogde groenten. Ok, klinkt logisch. Maar dan komt het volgende voorbeeld.
In haar ogen is roomboter beter om op je brood te smeren dan halvarine. Dit klinkt misschien al niet meer zo logisch voor de gemiddelde mens die graag op zijn voeding let. Roomboter is een ‘puur product’ met als basis melkvet. In halvarine zitten naast plantaardige oliën ook allerlei E-nummers en conserveringsmiddelen. Veel meer bewerkt, en dus slechter. Helaas, is dit verder een van de weinige voorbeelden die de schrijfster geeft.
Weinig inhoud
Herwijnen geeft, volgens eigen zeggen, geen lijstjes en tips met producten die wel en niet mogen. Dan is het een soort dieet waar je je aan moet houden en dat wil ze nu juist niet. Maar met deze schaarse voorbeelden heeft ze bij mij niet duidelijk kunnen krijgen wat ik nu wel zou moeten eten en wat niet. Een hoop leesvoer, zonder inhoud. Daarnaast kreeg ik sterk het gevoel dat ze het boek expres vaag houdt, zodat je haar cursus wilt gaan volgen voor meer duidelijkheid. En in die cursussen, trainingen en workshops zitten de centen natuurlijk! Tot zover, aldus een sceptische lezer.
Wordt vervolgd
Het vervolgboek ‘Weg met de weegschaal Superdieet’ schijnt meer praktische tips te bevatten. Dat boek heb ik nu gereserveerd. Blijkbaar heeft ze mijn nieuwsgierigheid toch geprikkeld. Wie weet is dat boek duidelijker. Misschien een betere aanrader voor na uw vakantie.
Ik had er de nodige intrigerende recensies over gelezen, dus hij stond al een tijdje om mijn Nog Te Zien Lijstje, de Deense thriller ‘Terribly Happy’.
Onlangs dook hij hier op in het stapeltje nieuwe DVD’s, en het blijkt inderdaad een topper. Tenminste als je van een apart, unheimisch sfeertje houdt waar spanning, drama en zwarte humor elkaar afwisselen. Een beetje Wallander meets the Coen Brothers in Zuid-Jutland, of zoiets.
Vrij snel nadien plukte ik een boekje uit onze Keuze van het Personeel. Mijn keuze werd bepaald door het formaat (net 200 bladzijden), de omslag en vooral door de intrigerende titel: ‘De kunst om in koor te huilen’ van de mij onbekende schrijver Erling Jepsen.
Na een paar bladzijdes was ik al gegrepen door dit boek dat eveneens in Zuid-Jutland speelt en waarin –net als bij bovengenoemde film- een schrijnend verhaal gemengd wordt met licht-absurde humor. Dat bleek geen toeval, want al googelend bleek dat de auteur ook het boek ‘Vreselijk gelukkig’ had geschreven waarop de film ‘Terribly happy’ gebaseerd is.
Verschrikkelijke thema’s
Maar goed, terug naar ‘De kunst om in koor te huilen’.
Incest, moord, bedrog en mishandeling, het zijn nog maar enkele van de verschrikkelijke thema’s die in deze –deels autobiografische- roman aan bod komen. Echter, doordat het verhaal vertelt wordt vanuit het perspectief van de elfjarige Allan, ontstaat een bizarre discrepantie tussen de kinderlijk verwoorde waarnemingen van de jongen en de barre werkelijkheid die er achter schuilgaat.
Kinderlogica
Jepsen fileert met precisie en mededogen het verstikkende leven in een Deens dorp in de jaren zestig; een kleine, gelovige gemeenschap waarin iedereen alles van elkaar weet, maar waar niemand ingrijpt als er iets misgaat. Een ronduit tragisch verhaal dat echter lucht krijgt door de naïeve kinderlogica van de jonge hoofdpersoon. Of zoals een recensent terecht opmerkte: “Er valt eigenlijk niets te lachen in dit originele familiedrama. Je kunt het alleen niet laten.”
Een uitgebreide recensie en een interview met de schrijver zijn hier te vinden.
Zo rond de zomervakantie zijn de detectives en - al of niet literaire - thrillers in de bibliotheek niet aan te slepen. Ook ik ben er tijdens mijn vakantie min of meer verslaafd aan. Zo heb ik erg genoten van de literaire thriller ‘Op klaarlichte dag’ van Simone van der Vlugt.
Niets is wat het lijkt
In het boek beschrijft Van der Vlugt hoe Nathalie, die in de veronderstelling verkeert dat zij haar gewelddadige vriend heeft doodgeslagen, met haar baby Robbie op de vlucht slaat. Het kost haar al haar vindingrijkheid om uit zijn handen te blijven. Maar Nathalie is niet alleen op de vlucht voor hem. Ook de politie wil haar spreken, in verband met de moord op haar beste vriendin.
Een toevallige ontmoeting tussen Nathalie en rechercheur Julia Vriens brengt de zaak in een stroomversnelling. Nathalie heeft inmiddels een nieuwe identiteit aangenomen en Julia heeft geen idee met wie zij te maken heeft. Maar als Nathalies ex op het toneel verschijnt, verandert dat. Dan blijkt dat niets is wat het lijkt…
Sneltreinvaart
Van der Vlugt beschrijft de achtervolging naar Italië en weer terug naar Nederland in sneltreinvaart.
Ze houdt het tempo hoog, met onverwachte plotwendingen, waardoor je continu op het verkeerde been wordt gezet. Tot vlak voor het einde heb je geen enkel idee hoe de situatie nu in elkaar zit. Dit geldt ook voor de karakters van de hoofdpersonen. Ze blijven ze je tot het einde verrassen, maken andere keuzes dan verwacht en dan blijkt inderdaad dat niets is wat het lijkt…
Een echte pageturner die je in één ruk wilt uitgelezen. Liefst op klaarlichte dag, in het zonnetje en in je hangmat.
Simone van der Vlugt is schrijfster van historische jeugdboeken waar ze verschillende prijzen mee won en die ook in Duitsland, Zwitserland, Oostenrijk, Spanje en Denemarken verschenen. Tegenwoordig schrijft ze ook thrillers voor volwassenen. ‘Op klaarlichte dag’ is haar nieuwste.
Uiteraard is ook dit boek te leen in de bibliotheek.
Kunt u ook zo genieten van een goed onderbouwde historische roman? Dan heb ik een absolute aanrader voor u: David Mitchell’s De niet verhoorde gebeden van Jacob de Zoet. Deze Engelse auteur belicht een wel heel bijzondere periode van onze vaderlandse geschiedenis.
Terwijl Britse en Russische soldaten eerst via Noord-Holland en later via Walcheren Napoleon uit de Bataafse Republiek proberen te verjagen, volgen we een Zeeuw aan de andere kant van de wereld. Het is Jacob de Zoet, die in 1799 in dienst van de Verenigde Oost-Indische Compagnie naar Japan reist, in de hoop binnen een jaar als rijk man te kunnen terugkeren. Zo hoopt deze jonge griffier uit Domburg alsnog in aanmerking te komen om zijn Rotterdamse geliefde Anna te mogen trouwen.
Overigens is de vermelding Domburg in deze roman één van de weinige connecties met Zeeland, dus dat moet niet uw drijfveer zijn om de roman op te pakken.
In de ban van Japan
De Zoet belandt in de verste VOC-post Deshima in Japan. Deze handelspost is dan al bijna 200 jaar voor dit land het enige contactpunt met de rest van de wereld: een exclusief recht voor de Hollanders, die op een merkwaardige manier respect kunnen tonen voor de Japanse cultuur en als zodanig geen bedreiging lijken te vormen. De roman geeft een prachtig inzicht in de wijze waarop de Japanners zich door strikte regelgeving proberen te isoleren van Westerse invloeden. Maar desondanks raakt Jacob de Zoet in de ban van een Japanse vroedvrouw.
De Zoet heeft als boekhouder de opdracht meegekregen om de corruptie op de handelspost te onderzoeken en dat bezorgt hem natuurlijk onmiddellijk vijanden. Als hij uiteindelijk succes weet te boeken keert alles zich tegen hem.
Literaire verdichting
De naam Jacob de Zoet zult u niet aantreffen in de verslagen van de VOC; hij is een literaire verdichting van verschillende figuren. Zo werkte Hendrik Doeff als geleerde in Deshima in dezelfde periode en met veel overeenkomstige belevenissen als ‘onze’ Jacob. Doeff werkte als assistent van Willem Wardenaar en volgde hem op als ‘opperhoofd’ van de handelspost. Hij moest het hoofd bieden aan diverse pogingen van de Britten om gelijktijdig met de strijd op het Europese continent in de Oost lucratieve koloniën te verzamelen. Het afweren van de aanval van het Britse schip ‘Phaeton’ is ook in de roman een essentiële gebeurtenis.
Mitchell’s roman verscheen oorspronkelijk onder de titel The Thousand Summers of Jacob de Zoet en ontving bijna onmiddellijk de nominatie voor de Man-Booker prijs 2010, waarvan de winnaar op 7 september wordt bekend gemaakt.
Het is een prachtige roman, die een fascinerend beeld geeft van de Japanse cultuur, spannend, onthutsend en soms romantisch. Wat wilt u nog meer deze zomer?
Met het voetbal achter de rug dreigt het gevaar dat we ook Zuid-Afrika de rug toekeren: opgelucht dat ze de wereldkampioenschappen goed georganiseerd hebben. Om dat te voorkomen kan ik u een bijzonder boek aanbevelen: Een regenboog in de nacht van Dominique Lapierre. Deze Franse journalist schreef een zeer goed leesbare geschiedenis van Zuid-Afrika, die iedereen gelezen zou moeten hebben.
Natuurlijk denken we allemaal de geschiedenis van Zuid-Afrika te kennen. Apartheid zit daarbij in ons collectieve geheugen gegrift. Lapierre zet echter alles nog eens begrijpelijk op een rijtje, waardoor we beseffen dat de dramatiek van vier eeuwen blanke bemoeizucht met dit zuidelijkste puntje van Afrika aangrijpend is. Na dit boek fietst u niet meer onbevangen door de Paul Krugerstraat.
Het beloofde volk
Lapierre begint bij de komst van de eerste blanken in zuidelijk Afrika, waar Van Riebeeck in 1652 een fouragepost moet opzetten voor passerende schepen van de Verenigde Oost-Indische Compagnie. Hij schetst het beeld van de Hollanders uit die tijd, zwaar in de verdrukking na decennia van oorlog en vervolging door de Spanjaarden en door hun reformatorisch geloof ervan overtuigd een bevoorrecht volk te zijn.
Voor de eerste pionier is de komst naar Afrika dan ook een verbeten zoektocht naar het Beloofde Land, het land waarop zij recht hebben uit hoofde van hun superieure status boven de niet-bevoorrechten. Lapierre verklaart op overtuigende wijze hoe dit gevoel van superioriteit de kiem vormt van het latere Apartheidsregime.
Aanvankelijk zijn het boeren, die voor de VOC werken, maar al snel trekken ze het continent in, steeds weer stuitend op problemen, eerst met oorspronkelijke bewoners, maar al snel met Britten, die hun oog op dit strategische landsdeel hebben gevestigd.
Vlot leesbare geschiedschrijving
Er ontstaat een reeks oorlogen die heftiger wordt, naarmate diamant- en goudvondsten een rol gaan spelen. Paul Kruger werpt zich op als aanvoerder van de Afrikaner, de blanke nakomelingen van de Hollanders en tal van verschillende vluchtelingen (zoals Hugenoten). Hij vestigt een regime dat bewust en expliciet een scheiding aanbrengt tussen blank en zwart: een beginsel dat later door leiders als Hendrik Verwoerd en John Vorster in de meest rigide vormen wordt uitgedacht en in praktijk gebracht. De zeer vlot leesbare geschiedschrijving eindigt bij, hoe kan het ook anders, het presidentschap van Nelson Mandela.
Zuid-Afrika stond een maand in het middelpunt van de belangstelling. Daarom is het goed ons meer bewust te zijn van haar bewogen geschiedenis en de rol die ‘ons Nederlanders’ daarin gespeeld hebben. Op het internet is veel te vinden op dit gebied, maar dit boek is daarop een heldere aanvulling. Het dagelijks cultureel-educatieve programma De Avonden van de VPRO besteedde bij monde van Maurice Woestenburg op 12 juni gelukkig ook al aandacht aan dit aangrijpende relaas. Lezen dus!
Er zijn van die arthouse films die je op z’n minst een half uur de kans moet geven om geïntrigeerd te raken. Of om vervolgens vroegtijdig verward af te haken. ‘The Darjeeling Limited’ van regisseur Wes Anderson is er zo eentje. You love it or hate it; een tussenweg lijkt niet mogelijk.
Spirituele reünie
De synopsis is snel verteld. Drie disfunctionele broers, die elkaar sinds het overlijden van hun vader een jaar lang niet gezien hebben, maken een treinreis door India. Doel van de reünie –althans volgens Francis, de oudste broer die alles regelt- is een spirituele tocht die de emotionele band tussen de drie mannen moet restaureren.
Het zijn neurotische dertigers uit de gegoede middenklasse die zich letterlijk & figuurlijk met een lading bagage door Rajastan slepen, nog steeds kinderlijk hunkerend naar ouderliefde en bekvechtend als pubers op oudere leeftijd. Van de beoogde broederlijke ‘bonding’ lijkt aanvankelijk dan ook niet veel terecht te komen wat de nodige droogkomische momenten oplevert.
Boordevol
Hoewel de film maar een krappe 90 minuten duurt, zit hij zo boordevol metaforen, details, rare verrassingen, bizarre dialogen, onuitgesproken pijnpunten en familiegeheimen dat hij mede door het trage tempo als vermoeiend of irritant ervaren kan worden.
Toch blijken dingen uit het begin van de film later terloops in het verhaal op hun plaats te klikken, en dat geeft altijd blijk van een doortimmerd & doordacht scenario. Zo blijkt regelneef Francis, van wie je aanvankelijk vermoedt dat hij de vaderrol op zich heeft genomen, aan het eind toch overduidelijk de genen van zijn mams te hebben geërfd.
Ontbrekende puzzelstukjes
Maar er blijven nog zat vragen onbeantwoord, en ook daar moet je tegen kunnen. ‘The Darjeeling Limited’ is een legpuzzel waarvan soms essentiële stukjes ontbreken en die je als kijker geacht wordt zelf in te vullen. Daardoor ben je eerder bezig met het ontrafelen van een intellectueel zoekplaatje dan dat je echt betrokken raakt bij de belevenissen van de drie broers.
Naar deze film kijk je vooral voor de kleurige shots, de tableaux vivants, de art direction en de cinematografie. Dat levert niet noodzakelijkerwijs een invoelbare rolprent op, maar wel een bezienswaardige die na afloop eigenlijk vraagt om snel herbekeken te worden.
Ik had er weer één, zo’n boek dat je pakt en meesleept: ‘Stemmen uit het verleden’, geschreven door Elia Barceló. Bij bol.com werd het door verschillende lezers afgekraakt maar ik vond de kaft zo mooi… De zaken waar je je keuzes op baseert zijn ondoorgrondelijk. Bovendien ging ik naar Italië op vakantie en dan lees ik graag iets wat zich daar af speelt.
Filoloog
Het is het verhaal van Katia, een vrouw van achter in de dertig en filoloog. Misschien voor u overbodig maar voor ieder die daar net als ik nog nooit van gehoord had een uitleg: filologie is een tak van de taalkunde die zich richt op dode talen en die bestudeerd wordt door gebruik te maken van geschriften in samenhang met de cultuurgeschiedenis van een volk.
Katia’s hulp wordt ingeroepen door de nabestaanden van de geleerde Valcárcel, een man met hetzelfde beroep, om zijn erfenis af te handelen. Zo komt zij op het spoor van de Club van Dertien. Een geheimzinnig gezelschap dat de poorten kent naar andere parallelle werelden. Maar er zijn meer mensen geïnteresseerd en bereid ver te gaan om de nodige informatie te bemachtigen.
Boeiend
Dit boek bevat voor mij alles wat een boek boeiend maakt; het speelt in het heden maar heeft ook iets met de geschiedenis, leest lekker weg, bevat een dosis geheimzinnigheid, is spannend en gaat over een wereld die ik niet ken maar met een hoofdpersonage waarmee ik me zou kunnen vereenzelvigen. Bovendien speelt het zich afwisselend af in Rome en Spanje.
Een boek als dit verdient een gedicht. Niet over de inhoud maar omdat het je zo lekker meesleept en vast kluistert aan de bank. Luister naar wat-boeken-doen.